Среда, 18.10.2017, 10:22
KATALOQ
Приветствую Вас Гость | RSS
Меню сайта
Категории каталога
Baki [3]
Naxcivan [1]
Ganca [3]
Мини-чат
Главная » Статьи » Azerbaycan » Ganca

Imamzade mascidi
 
Orta asrlara aid edilan bu memarlig abidasi Ganca shaharinin tagriban 7 kilometrliyinda, gadim Gancanin xarabalari yaxinligindadir. Kerpicdan tikilmish imam turbasinin etrafinda mescid,serdaba, digar turbalar,karvansaraya oxshar evlar ve yardimchi tikililardan, hamchinin XVIII-XIX asr badii dashyonma sanati ustalarinin -xattat-hakkak,naggash-shairlarin asarlarini, dunyagorushunu aks etdiran mazarustu abidalari ozunda goruyub saxlamish boyuk gabiristandan ibarat dini komleks yaradilmish,atrafinda isa dash ve kerpicdan hasar chekilmishdir.Kompleksin an giymatli abidasi olan duzbucagli plana malik Imamzada turbasi rangarang kashili,kerpic ortulu gunbazla tamamlanir.Gunbaz silindirvari kursuyla oturdulmushdur.Turbaya canub-sharg fasadindan bashga,galan digar terefden binalar ilhag edilmishdir.Butun bu tikililara asasan demak olar ki, Imamzada turbasi ayri-ayri vaxtlarda yenidan gurulmush,berpa edilmish ve tamir edilmishdir.
1878-ci ilda namalum shaxs terefindan chekilmish abidanin fotoshekilindan aydin olur ki,Imamzade turbasinin gunbaz ve silindr hissasinin ortuyu tamir ishlari zamani xeyli deyishdirilmishdir.
Silindr hissanin sharg yarisini kufi xatli kitaba motivi tamam ortubmush.Bu da turbanin bina olunma tarixini XIII-XIV asrin avvalina aid edanlarin fikrini bir daha tesdig edir.Turbanin birinci meretebede ,ich divarina horulmush kichik marmar lohvada arabca yazilmish kitabanin mazmunu beladir:
"O,Allah ebedidir.Bu Imam Muhammad Bagir(a)-in oglu movlana Ibrahimin mugaddas mekani yerlashmish sherefli cennet bagidir.Oz babasinin kochmasindan 120 il sonra vefat etmishdir."
Kitabada adi chekilan general-mayor Israfil bey Yadigarzade rus ordusunun 2-ci atli-musalman polkunun sarkardasi olmushdur.Israfil bey Imamzade kompleksinda oz hesabina 1878-ci ilda temir ve berpa ishlari aparmishdir.O,Rusiyada tehsil almasina baxmayarag islam egidasina,ata-babalarimizin adet-ananasina sadig galan,medeni irsimiza sonsuz derecede hormat ve ehtiram gostren azerbaycanli ziyalilardan biri olmushdur.
Imamzade kompleksinda Israfil bey Yadigarzadenin yaxin gohumlari defn olunmushdur.onlarin sirasinda rus ordusunun herbi serkardalarindan,asli Tiflisli olan Calal bey ve oglu Ismayil bey Vezirzadeleri gostarmak olar.
Azarbaycan arazisindaki digar imamzadelerde oldugu kimi Ganca Imamzadasinda da imam ovladi Ibrahimin defn olunma tarixini gostaran ilkin kitabe yoxdur. Turba yaxinliginda XIX asrda Gancada yashayib-yaratmish taninmish tabib,shair,naggash-xettat Mirza Mehdi da defn olunmushdur.imamzade kompleksinda onu sagliginda ozu ucun duzaltdiyi ve bashgalarina yazdigi bashdashilara rast galmak mumkundur.Imamzade kompleksinda Mirza Mehdidan bashga digar bir xettatin -Sheyx Zamanin da ishlari galmishdir.Bunlardan biri axund movlana Huseynin abidasidir.Bashdashinin hashiyasinda 14 mesumaya Allahin salat ve salavatindan sonra xettat hagginda kichik bir geyd var:"hakkak,gunahkar benda Zaman ibn Mahammad Ali."
Daha sonra merhumun hagginda verilan melumatda deyilir:
"1279-cu il receb ayinda (23.XII.1862-22.01.1863) gancada meskunlashmish, asli Lahicanli rehmetlik Haci Mahammadin oglu azamatli,merhemetli ve leyagatli alimlarin an biliklisi,necib,ali shariat ganunlarinin asasini yaradan,sadig xalglarinin asasini temin edan mescid ve minbarlarin yarashigi,an boyuk ve an shohratlilarin fexri,peygambarin har iki dunyaya aid telimini yayan,movlana, pishnamaz,axund, molla Huseyn puch dunyadan kochdu. Onun torpagi pak olsun, yeri cennetde yuksalsin."
Kitabadan gorunduyu kimi,XIX asrda Gancada yashamish boyuk alim Movlana Huseyn figh elmlari ila yanashi bashga elmlari da bilmish,an yuksak dereceli alimlarin bashchilarinin dashidiglari "movlana" legebini dashimish,sufilik ideyalarini teblig etmishdir. O vaiz kimi hormat gazanmish,chox guman ki Ganca camesinda onun medresesida movcud imish. Axund Movlana Molla Huseynin fealiyyati Ganca camesi ila yanashi eyni zamanda Imamzade ila da six bagli olmushdur.
Imamzade pirinin karvan-ticaret yolu uzarinda yerlashmasi oradaki fexri mezarlarin neinki Azarbaycandan,elaca da bashga olkalardan galmish azarbaycanlilarin ziyaretgahina cevrilmasi, buranin azarbaycanin Islam dunyasi ila medeni-ideoloji alagalari mohkamladan markaz oldugunu gostarir.

Melumat www.ganca.net saytindan goturulub.
Категория: Ganca | Добавил: islam-kataloq (03.09.2008)
Просмотров: 1721 | Комментарии: 1 | Рейтинг: 5.0/1 |
Всего комментариев: 0
Имя *:
Email *:
Код *:
Форма входа
Поиск
Друзья сайта
Статистика

Онлайн всего: 1
Гостей: 1
Пользователей: 0
Copyright Salamzade Elnar & Mammadov Ali © 2017